18 februari 2020

Ziektes
In 2019 heeft Burundi meer dan 8,5 miljoen gevallen van malaria te verduren gehad, aldus de WHO. Dit leidde tot meer dan 3100 sterfgevallen. Hiermee wordt het aantal sterfgevallen door het Ebola-virus in Congo overtroffen. Ebola is van mens op mens overdraagbaar en na besmetting dodelijker dan malaria, waardoor een Ebola-epidemie terecht veel aandacht krijgt. Desondanks is het hoge sterftecijfer als gevolg van malaria in Burundi, een land dat veel kleiner is dan Congo, extreem te noemen.
Ook was er in 2019 een ongewoon hoog aantal patiënten dat cholera opliep in Burundi. Jaarlijks zijn er cholera-uitbraken in het land als gevolg van onvoldoende toegang tot schoon drinkwater. Meestal gaat het om 200 tot 300 gevallen per jaar, maar in 2019 waren er in de dichtbevolkte hoofdstad Bujumbura en het gebied rondom de rivier de Rusizi meer dan 1000 mensen besmet. De reguliere opvang en behandeling in het Hôpital Prince Regent Charles, waar afzonderlijke tenthospitaaltjes voor cholerapatiënten op het terrein functioneerden, schoot tekort. In twee weken tijds zette Artsen zonder Grenzen een kliniek op voor 50 cholerapatiënten. Voorlichting is belangrijk en al is het moeilijk om juist de mensen te bereiken die slecht aan schoon water kunnen komen, is een handen-was-campagne hoe dan ook van belang om nog meer besmettingen te voorkomen.
De behandeling van patiënten met HIV (gratis dankzij buitenlandse subsidies) en tuberculose (19 doden per 100.000) verloopt dankzij een jaren lopend programma iets beter.
Het in Azië heersende Coronavirus heeft Burundi nog niet bereikt. Regelmatig worden zorgverleners voorgelicht over te ondernemen acties in geval de epidemie het land zou bereiken.

Massagraven
Op 15 januari 2020 berichtten wij op deze site over gevonden massagraven in en nabij de hoofdstad. Precies een maand later werd bekendgemaakt dat er in de provincie Karusi in zes massagraven meer dan 6000 slachtoffers zijn gevonden. Inmiddels zijn er, volgens gegevens van Reuters, verspreid over het land meer dan 4000 graven gevonden en meer dan 142.000 slachtoffers geïdentificeerd. De ontdekking in Karusi is de grootste sinds de regering in januari van dit jaar de opgravingen in gang zette. Pierre Claver Ndayicariye, voorzitter van de Burundese Waarheidscommissie, meldde de vondst van 6032 lichamen en duizenden kogels in graven. Het gewelddadige verleden van het land wordt in de media gekarakteriseerd door koloniale bezetting, burgeroorlog en decennia van bloedbaden die met tussenpozen plaatsvonden tussen de etnische groepen Hutu’s en Tutsi’s. De Waarheidscommissie heeft als doel om de jeugd in Burundi te begeleiden tot een definitieve keuze voor vrede. De burgeroorlog eindigde in 2005. In totaal kwamen meer dan 300.000 mensen om. De Waarheidscommissie begon het werk in 2014 en onderzoekt het geweld in de periode 1885 tot 2008, ofwel vanaf de komst van buitenlandse overheersers tot en met de feitelijke vrede onder president Nkurunziza. Het mandaat van de Waarheidscommissie strekt zich niet uit over de periode na 2008, waarin president Nkurunziza ook aan de macht was. Sinds de omstreden regeerperiode van de president vanaf 2015 werden honderden Burundezen gedood door veiligheidstroepen, volgens Reuters.

Verkiezingen
Agathon Rwasa, een 56-jarig parlementslid van de oppositiepartij Forces Nationales de Libération (FNL) die in 2009 al liet weten dat hij de gewapende strijd opgaf, is door de oppositie gekozen tot presidentskandidaat. Hij beschuldigt de machtspartij ervan de verkiezingen in mei 2020 te beïnvloeden. De UN heeft gewaarschuwd tegen machtsmisbruik en geweld tussen partijen of andere mensenrechtenschendingen. De presidentskandidaat van de machtspartij CNDD-FDD was al eerder bekend: Evariste Ndayishimiye, een oud-generaal met bestuurlijke ervaring op regeringsniveau.

Mensenrechten
Vier journalisten van een van de weinige particuliere media in Burundi (2 mannen en 2 vrouwen) zijn op 30 januari 2020 door een rechtbank veroordeeld tot gevangenisstraffen van tweeënhalf jaar voor het ondermijnen van de staatsveiligheid. In oktober 2019 waren zij (net als hun chauffeur) opgepakt in het noorden van het land, toen zij verslag deden van gevechten van veiligheidstroepen met rebellen uit Congo. De organisatie African Freedom of Expression Exchange (AFEX), waar veel Afrikaanse media lid van zijn, heeft op 3 februari 2020 de gevangenisstraf van de journalisten veroordeeld. De Afrikaanse mensenrechtenorganisatie African Commission on Human and People’s Rights (ACHPR) heeft uitgesproken dat persovertredingen hooguit kunnen leiden tot civiele zaken, maar niet tot strafzaken. ACHPR pleit voor directe vrijlating, zodat de journalisten hun werk kunnen doen. De journalisten zijn Christine Kamikazi, Agnès Ndirubusa, Egide Harerimana and Térence Mpozenzi.
Een andere journalist van de krant Iwacu waar zij voor werkten, is Jean Bigirimana. Hij is al meer dan 1300 dagen zoek.

Cijfers leven en dood
De geboorteregistratie in Burundi is door de Wereldbank vastgesteld op 83,5%. Van de volwassenen vrouwen (15-49 jaar) die anticonceptie vragen kan 29,7% dit niet krijgen. Kindersterfte is 41 per 1000 geboortes. Moedersterfte: 548 per 100.000 levend geborenen. Sterftecijfer volwassenen: vrouwen 257 per 1000 en mannen 315 per 1000.

Prijzen
Prijzen in Burundi blijven stijgen. Zo is de suikerprijs in korte tijd enorm gestegen als gevolg van speculaties. Als gevolg van de hoge inkoopprijzen raakt de suikervoorraad in de winkels op. De regering heeft het voornemen uitgesproken een prijsregulering te treffen. Suiker wordt in het land zelf verbouwd, onder andere in de provincie Rutana in het zuidoosten.
Banken mogen alleen nog geldwisselbureaus runnen. Er is geen mogelijkheid meer om een onofficiële koers te krijgen bij particuliere wisselbureaus. Het land heeft nauwelijks nog deviezen. Het is de vraag of het financieel mogelijk blijft om voedsel te importeren.

Sprinkhanen
Burundese overheden geven aan voorbereid te zijn op een sprinkhanenplaag, in het geval de zwermen vanuit andere Afrikaanse landen alsnog Burundi zouden aandoen. Hierbij zouden pesticiden zoveel mogelijk worden gemeden. In verband met ziektegevaar wordt de bevolking gewaarschuwd om geen sprinkhanen te eten, iets wat Burundezen gewoonlijk wel zouden doen.

Wegen
De weg van Bujumbura naar Rumonge is gisteren ingestort. De route naar het zuiden van het land is nu alleen mogelijk via Mugamba.

Verantwoording:
De informatie die is gebruikt voor dit bericht van Kennis zonder Grenzen is verkregen van openbare media en van bekenden uit Burundi.