24 mei
Het is 17 uur.

Bij de ontploffing van granaten op de vroegere markt in Bujumbura zijn eergisteren aan het eind van de middag twee fruitverkoopsters omgekomen. De Belgische ambassade meldt dat er drie granaten in de menigte zijn gegooid met als gevolg drie doden en ongeveer twintig gewonden. Wij vinden de foto die hiervan is gepubliceerd in enkele media te gruwelijk om over te nemen.

Gisteravond is de leider van een kleine oppositiepartij vermoord. Zedi Feruzi werd doodgeschoten voor zijn huis in de wijk Ngagara. Hierbij vielen ook andere slachtoffers. Feruzi was een bekende Burundees en maakte deel uit van de kleine moslimgemeenschap in het land. In januari 2015 hadden de verschillende vleugels van de UPD, Union pour la Paix et la Démocratie, zich na vier jaar van verdeeldheid verenigd. De partij heette sindsdien UPD-Zigamibanga. Bij een partijcongres in februari 2015 werd Zedi Feruzi aangewezen als partijleider. Ook werd toen besloten vooralsnog geen aansluiting te zoeken bij de ADC-Ikibiri coalitie (l’Alliance des Démocrates pour le Changement au Burundi).
Vooraanstaande leden van de oppositie in Burundi zijn na de moord op Feruzi ondergedoken. Zij zijn niet meer veilig, heeft Agathon Rwasa, presidentskandidaat voor de oppositiepartij FNL (Forces nationales de libération ), ook wel bekend als PALIPEHUTU, vandaag gezegd. Zijn partij is ook niet aangesloten bij de ADC-Ikibiri coalitie.

Achtergrondinformatie van Mondiaal Nieuws van eind april 2015:
‘De oppositie lijkt te verdeeld, te zwak en te arm om als echte concurrent deel te nemen aan de presidentiële strijd. Na de verkiezingen van 2010 evolueerde Burundi naar een de facto eenpartijstaat. Het CNDD-FDD startte een heksenjacht op de oppositie. Belangrijke opposanten zoals Agathon Rwasa gingen in ballingschap. De UN deden pogingen om de dialoog tussen meerderheid en oppositie te herstellen. In 2013 kwam het tot een toenadering. Er werden afspraken gemaakt voor de organisatie van eerlijke verkiezingen. Maar de goede intenties werden niet gerespecteerd…. Binnen de oppositie vormden zich twee kampen: het meer radicale oppositieplatform ADC-Ikibiri en de meer gematigde Unie van extraparlementaire oppositie. Die tweede groep wordt grondwettelijk erkend en fungeert als officiële gesprekspartner. In aanloop tot de verkiezingen zaait het CNDD-FDD verdeeldheid binnen de oppositie. Alleen regeringsgezinde vleugels van oppositiepartijen worden door de overheid erkend. De andere vleugels en opposanten worden via wettelijke beperkingen en juridische vervolgingen vleugellam gemaakt. Het risico bestaat dat opposanten zich niet kandidaat kunnen stellen en/of in vrijheid campagne kunnen voeren.’

Een mogelijke Nederlands-Burundese presidentskandidaat, Audifax Ndabitoreye, is recent gearresteerd en kort gevangen gezet. Daarna is hij naar Rwanda uitgeweken. Hij wilde daar een oproep doen aan de internationale gemeenschap: ‘Want als wereldleiders niets doen voor Burundi, kunnen er verschrikkelijke dingen gebeuren. Je ziet al signalen: tegenstanders van het regime verdwijnen of worden vermoord, de politie schiet op demonstranten, en speciale diensten van de president hebben vijf onafhankelijke radiostations in vlammen gestoken. Mensen behandelen elkaar alsof ze dieren zijn. Het leven van een ander heeft geen enkele betekenis. Aan alle kanten komen milities op en het leger is verdeeld. Het zijn toestanden die steeds meer reden voor onrust geven…. Vanaf het moment dat de politie met kogels op demonstranten schoot, heb ik een oproep gedaan aan de Nederlandse regering en de EU om zo snel mogelijk alle financiële hulp aan de politie te stoppen. Dat is gebeurd, maar het is te laat. Nederland heeft geholpen het vredesakkoord van Arusha te bestendigen. In het politieapparaat en het leger werd veel geïnvesteerd om rust in het land te brengen. Dat er nu mensen worden mishandeld door politiediensten, betaald met geld van Europeanen – dat kán toch niet!’

De acht officiële kandidaten voor het presidentschap zijn nu (bron RFI):
– Pierre Nkurunziza.
– Agathon Rwasa, voormalig leider van de FNL. Hij is de onafhankelijke kandidaat voor de niet door de regering erkende coalitie Indépendants de l’espoir, waar vroegere Hutu rebellenpartij Uprona deel van uitmaakt naast een vroegere Tutsi partij. Zij trekken nu samen op tegen de CNDD-FDD.
– Jacques Bigirimana is als leider van de door de regering erkende vleugel van de FNL de rivaal van Rwasa.
– Gerald Nduwayo van de erkende vleugel van de UPRONA.
– Dan zijn er nog twee oud-presidenten als kandidaat geregistreerd, namelijk Domitien Ndayizeye die aan de macht was van 2003 tot 2005 en de zeer gerespecteerde Sylvestre Ntibantunganya die president was van 1994 tot 1996.
– Jean Minani, leider van Frodebu Nyakuri, die tweemaal voorzitter is geweest van het parlement.
– Jean de Dieu Mutabazi is de minst bekende kandidaat namens een coalitie met de naam Coalition des partis politiques pour une opposition participative (COPA), die dicht bij de regering staat.

Na demonstraties voor vrede, vrijheid en democratie in Burundi, die plaatsvonden in Pretoria (Zuid-Afrika), Washington (USA), Montréal en Ottawa (Canada), Genève (Zwitserland) en Londen (Groot Brittanië) onder de noemer Free Burundi, is gisteren voor de tweede keer in Brussel een manifestatie gehouden voor de gebouwen van de Europese Commissie. De boodschap van de ongeveer 150 deelnemers was: ‘Wij mogen niet zwijgen’. Aan de manifestatie werd meegedaan door Burundesen die naar Europa zijn geëmigreerd, Belgische sympatisanten, Rwandezen, Congolezen, Burkinabesen en Oegandezen. Een woordvoerder: ‘Wij denken dat het in Burundi nu pas begint. Wij denken ook dat wat er nu in Burundi gebeurt in Afrika gaat worden herhaald door personen die anderen het woord willen ontnemen om aan de macht te kunnen blijven…. Wij kunnen niet zwijgen. Mensenrechten zijn geen luxe voor het ene en een accessoire voor het andere deel van de bevolking…. Er moeten oplossingen worden gevonden om de Burundese pers te helpen.’
Gedeputeerde in Brussel Isabelle Durant (van groene partij Ecolo, die ook minister was en vice-president was van het Europese Parlement), kwam haar steun betuigen aan de beweging Free Burundi. Zij noemde de situatie explosief en waarschuwde dat dit zich kan verspreiden over het Grote Merengebied. Zij pleitte voor onafhankelijke media in Burundi en voor het respecteren van de grondwet. ‘Een Schrikbewind in Burundi is achteruitgang. Alles moet worden gedaan om dat derde mandaat te voorkomen zodat het land de moeizaam verworven rust kan hervinden. Daarvoor is persvrijheid nodig en het mobiliseren van de internationale gemeenschap. Het derde mandaat moet worden veroordeeld en er moeten sancties komen.’ Stéphane Crusnière van de PS (Socialistische Partij) verklaarde dat er voor de Burundese pers een oplossing nodig is en dat er voor de vluchtelingen snel materiële en humanitaire hulp moet komen.

Verantwoording:
De informatie die is gebruikt voor dit bericht van Kennis zonder Grenzen is verkregen van openbare media. De foto is overgenomen van ABC News.