11 november 2017

Bericht van Amy vanuit Burundi:
Beste allemaal, met mij gaat het goed. Ik doe mijn werk in het ziekenhuis en maak het Burundese leven enigszins mee. Een Burundese nieuwssite die na de crisis nog enige vrijheid genoot, is in Burundi nu niet te traceren. In Nederland kon ik daar altijd wel op lezen. Verder neem ik waar dat sinds ongeveer begin november de wisselkoers in Burundi is veranderd. Tegenover een euro of een dollar staan nu minder Burundese franken. Dit is theoretisch goed voor de economie hier, maar er zijn mensen die aangeven dat de wisselkoers niet duidelijk is en dat sommige wisselkantoren zelfs hun deuren gesloten houden. Zij zouden willen dat Burundi een betere relatie opbouwt met andere landen, zodat het toerisme als belangrijkste bron van buitenlandse deviezen weer kan groeien. Hotels zouden nu bijna leeg staan. Dat de toeristenindustrie steeds verder afbrokkelt is geen nieuws, maar dat de hotelbezetting inderdaad sterk is gedaald, tot gemiddeld tien procent, is dramatisch te noemen. De Burundi Business Incubator (BBIN), organisatie voor midden- en kleinbedrijf hier, heeft een strategisch plan opgesteld om het toerisme te bevorderen.

Een heel ander gespreksthema op straat is dat nijlpaarden vanuit het Lac Tanganyika in de avonden steeds verder de straten inlopen. Net als de mensen hebben zij honger. De meeste nijlpaarden leven in het Rusizigebied, verder van de stad af (hun aantal is niet bekend), maar nabij de Cercle Nautique in de stad waren altijd een stuk of vijf nijlpaarden, die soms het land opkwamen in de avonden. Zij lopen nu verder door om eten te zoeken en mensen houden in die buurt hun kinderen binnen. De ecologische ruimte aan de rand van het enorm grote meer zou officieel 150 meter breed moeten zijn, las ik, maar door de bouw van hotels nabij het meer wordt deze ruimte steeds kleiner. Dat zou dus ook een verklaring kunnen zijn voor de wandelingen van de nijlpaarden in de buitenrand van de stad. Gelukkig woon ik helemaal aan de andere kant van de stad. Het zou wel interessant zijn om te weten wie dan de hotels neerzet, als er geen klandizie is.

Over vluchtelingen hoor ik verschillende geluiden. Aan de ene kant probeert de regering mensen te overtuigen om terug te komen vanuit Rwanda, Oeganda en Tanzania naar Burundi. Aan de andere kant denken mensen dat het weleens niet veilig zou kunnen zijn om als herkenbare opposant van de huidige regering terug te keren. Dit staat nog los van de vraag hoe het staat met je huis en bezittingen, die je hebt verlaten en misschien door anderen in gebruik zijn genomen. Het is geen eenvoudig vraagstuk. Er zouden nog ongeveer 400.000 vluchtelingen in het buitenland verblijven en ook binnen Burundi zelf zijn mensen naar andere plekken vertrokken om meer anoniem verder te leven.

Binnen de hoofdstad moeten mensen zich tegenwoordig jaarlijks registreren en gasten dienen officieel te worden aangemeld. Hiervoor betalen ze een bedrag dat rechtstreeks naar de Burundese bank gaat, naar verluid om corruptie te voorkomen. Er staan lange rijen voor de bank. Wanneer je uiteindelijk aan de beurt bent, kan het zijn dat je te horen krijgt: ‘Vandaag is niet uw wijk aan de beurt’. Dan moet je een andere dag weer vrij nemen van je werk (als je dat hebt) en sta je weer uren in de rij. Met het betalingsbewijs moeten mensen zich dan per persoon aanmelden bij het hoofd van hun wijk. Wie dat niet doet, riskeert een langdurig bezoek aan de gevangenis als hij of zij in een huis wordt aangetroffen, is mij verteld. Ook worden in de stad soms auto’s doorzocht. Ik hoorde dat mensen dan uit hun auto moeten en eenmaal waren mensen urenlang ergens binnen neergezet, in een bankgebouw. Daar was dan wel eten te koop. Mensen denken dat hun onderlinge verhalen dan worden afgeluisterd door spionnen. In de heuvels moeten mensen maandelijks een beperkt bedrag betalen en zich registreren bij de chef de colline, de leider van de heuvel.

Nog weer iets heel anders, vorig weekend vond de Tour du Burundi plaats. Ik heb geen verstand van wielrennen, maar zag wel dat er mensen op een professionele racefiets reden met helm op en alles, maar ook mensen op een gewone stadsfiets (eentje zelfs in de kopploeg). Straten waren voor het evenement afgesloten en er werd vanaf de kant luid aangemoedigd. Het was een gemoedelijke happening.

Het begint eindelijk te regenen. Dit betekent dat mensen die al drie maanden honger hebben door de droogte, zich nu verheugen op de oogst binnenkort. Wat zou dit land zijn gebaat bij goede irrigatiesystemen.

Mijn werk in het ziekenhuis gaat goed. Het is vaak erg druk, maar op dagen met veel regen is het rustiger en komen we meer toe aan kennisoverdracht. Ik wens iedereen thuis alle goeds en laat weer van me horen. Dank voor al het nieuws en de steun die ik ontvang per mail.